Hoe gebruik je mozaïek bij de kleuters?

Wellicht heb je in de klas een doos Klazien Smid mozaïek. Misschien heb je er ook voorbeelden bij die de kinderen na kunnen maken. Maar weet je echt hoe je de mozaïek het best in kunt zetten, hoe je de kinderen instructie kunt geven en welke voorbeelden je nog meer kunt laten maken?

Wat kunnen kinderen met mozaïek en hoe zet je het in? - Juf Bianca

Vrij spelen en experimenteren

Laat de kinderen eerst een vrij spelen en experimenteren met de mozaïek. Ze kunnen de vormen en kleuren benoemen. Er zijn meerdere soorten mozaïek op de markt, dus controleer eerst zelf of je wel de Klazien Smid hebt! De aanwezige vormen zijn:

rood en geel vierkant
groene en zwarte driehoek (half vierkant)
paarse rechthoek
oranje driehoek (halve rechthoek)
groene en rode driehoek (stompe punt)
gele en paarse driehoek (scherpe punt)

Laat de kinderen ontdekken dat ze met 2 vierkanten een rechthoek kunnen maken, met 2 driehoeken een rechthoek, met 2 driehoeken een vierkant. Kijk of ze zelf ook al beginnen met het maken van vormen. Vaak is dit wel zo, en maken ze zelf voorstellingen met de mozaïek.

Opdrachten

Een eenvoudige opdracht is het maken van een reeks, bijvoorbeeld als schilderijlijstje. De kinderen leggen dan bijvoorbeeld: rood vierkant, geel vierkant, rood vierkant, geel vierkant, etc.

Iets moeilijker is het als je vraagt een ronde figuur te maken, dus bijvoorbeeld een vierkant met allemaal driehoeken eromheen. Die vorm kan steeds verder uitgebreid worden, er is nog geen voorbeeld in het spel.

Voorbeelden

Bij de mozaïek zitten vaak standaard voorbeelden, met figuren die niet iets voorstellen. Ik heb zelf ook een aantal voorbeelden gemaakt die wel een voorstelling hebben, en die goed in te zetten zijn in het thematisch werken. Door bij elk thema nieuwe voorbeelden aan te bieden, blijft het nieuw en motiveert het kinderen!

Mijn voorbeelden zijn er in 3 varianten: in kleur met lijnen, in kleur zonder lijnen en zonder kleur met lijnen. Dat is ook direct de opbouw in moeilijkheid: in eerste instantie hebben kinderen steun aan de kleuren en de lijnen, zodat ze precies weten hoeveel figuren ze neer moeten leggen. Door de lijnen weg te halen, moeten ze zelf bedenken hoeveel figuren ze moeten pakken een een gekleurd vlak vol te krijgen. Bij de voorbeelden zonder kleur moeten de kinderen zelf bepalen welke figuren ze nodig hebben en hoeveel. Bovendien kunnen deze voorbeelden goed gekopieerd worden, zodat de kinderen met plakfiguren hun werk na kunnen plakken.

Je kunt op de volgende manieren differentiëren van makkelijk naar moeilijk:

1. laat het kind mozaïekstukjes op het kleuren-voorbeeld leggen (eerst met lijnen, dan zonder lijnen)

2. laat het kind de mozaïekstukjes op het voorbeeld zonder kleur leggen (het kind moet nu zelf kijken welke kleur waar moet komen)

3. laat het kind de mozaïekstukjes op de tafel na leggen met het voorbeeld erbij

4. laat het kind het mozaïekvoorbeeld na plakken, al dan niet op het voorbeeld zonder kleur. Hier kun je leuke werkjes van maken door het mozaïekwerk daarna te laten versieren.

Tip: de plakfiguren komen extra goed uit op een zwarte ondergrond!