Als kleuterleerkracht kun je niet álles weten. Soms heb je een leerling in je klas die een bijzondere aanpak nodig heeft, waarvoor je toch op zoek moet naar informatie. Gelukkig zijn er mensen die zich gespecialiseerd hebben en waar we terecht kunnen voor wijze raad. Het idee voor dit artikel kwam van een prentenboek dat ik ontving van uitgeverij SWP: De hut van Haasje. Haasje kan niet zo goed horen en verstaat zijn vriendjes dus niet altijd. Wat zou elke kleuterleerkracht moeten weten over slechthorendheid?

5 Dingen die elke kleuterleerkracht moet weten over slechthorendheid - Juf Bianca

Je zou denken dat je van tevoren weet welke kleuter in jouw klas slecht hoort of doof is. Maar dat hoeft niet zo te zijn! Daarom is het altijd goed Voor de leesbaarheid van dit artikel gebruik ik steeds ‘hij’ als het gaat om een slechthorend kind. Hier kun je natuurlijk ook ‘zij’ lezen!

Ieder kind is anders

Het is voor het slechthorende kind erg belangrijk dat je steeds controleert of hij jouw begrepen heeft. Maar niet elk kind vindt het fijn als je dat en plein public doet. Spreek met het kind een speciaal gebaar af waarmee jullie kunnen communiceren. Sommige kinderen vinden het niet fijn om om hulp te moeten vragen en zullen denken ‘ik weet genoeg’ en met halve informatie aan de slag gaan. Je zult snappen dat het opbouwen van een band met een kind soms tijd kost, maar dat het juist bij dit kind erg belangrijk is! Gesprekken met de ouders kunnen je hier ook bij helpen.

De wereld is anders als je niet (goed) kunt horen

Ik denk zelf dat het voor horende mensen lastig voor te stellen is hoe de wereld eruit zou zien als je niet (goed) kunt horen. Misschien zou je zelfs denken dat het ‘lekker rustig’ was. Je hoort iemand van achteren aan komen, kunt bepalen of een geluid van dichtbij of van ver weg komt, je kunt zelfs bepaalde geluiden filteren zodat je hersenen niet álles horen. Als een kind niet (goed) hoort, is dat niet alleen van invloed op bijvoorbeeld de spraakontwikkeling van het kind, maar ook op hoe hij de wereld ervaart.

Aanpassingen in de klas

Om een slechthorend of doof kind goed te kunnen begeleiden, zijn er aanpassingen in de klas nodig. Mogelijk krijg je apparatuur om jouw stemgeluid te versterken. Sowieso is het goed om ervoor te zorgen dat het kind jouw goed kan zien praten in de kring, zonder daarbij bijvoorbeeld tegen het licht in te kijken. Misschien moet er zelfs gekeken worden naar de akoestiek binnen het lokaal.

De andere kinderen

Net zoals jij als leerkracht extra informatie nodig hebt om een slechthorend kind goed te kunnen begeleiden, zullen de andere kinderen in de klas ook meer over dit onderwerpen moeten leren. Wat betekent het om een klasgenoot te hebben die niet (goed) kan horen? Allereerst is dat kind natuurlijk ook gewoon een kind waarmee je vriendjes kunt worden. Maar toch kun je tegen problemen aan lopen.

In het prentenboek De hut van Haasje (Bernadette Vermeij & Gitte Spee, Uitgeverij SWP 2019) kan Haasje niet goed horen. Hij wil graag een hut bouwen met zijn vrienden. Maar hij snapt niet waarom zijn vrienden weg lopen. Ze vinden hem toch wel lief? Uiteindelijk blijkt dat zijn vrienden allerlei materialen ophalen voor de hut. Zo’n prentenboek nodigt uit tot een gesprek over wat er mis kan gaan als iemand je niet goed begrijpt. Ook bij zo’n gesprek is de input van het slechthorende kind natuurlijk belangrijk!

De hut van Haasje - slechthorendheid - Juf Bianca

Verdere informatie en begeleiding

Je staat niet alleen in de begeleiding van een doof of slechthorend kind! Naast de ouders van het kind en begeleiding van experts kun je ook vragen stellen in de facebookgroep Kleuterwereld. Ikzelf haalde voor dit artikel allerlei informatie van leerkrachten die eerder een slechthorend kind in hun klas gehad hebben.

Je kunt op de site van Auris een poster downloaden over ‘Een dove of slechthorende leerling in de klas’

Bij Kentalis is het soms mogelijk een gastles in de klas te krijgen, vraag binnen jouw regio naar de mogelijkheden!

Meer informatie over dit onderwerp vind je op de site van Juf Marita