Ik was zwanger van ons derde kind, toen ik voor het eerst in aanraking kwam met mensen die ‘goed zo!‘ ter discussie stelden. Ik snapte het niet zo goed, wat was er nou mis met een beetje positiviteit, met het aanmoedigen van je kind? Deze mensen waren ook tegen stickers als beloning. Dat intrigeerde me als juf natuurlijk, wat zat hier achter? Ik wilde er meer van weten!

Goed gedaan - over feedback en mindset - Juf Bianca

Ik ben een goed-zo-mens. Het zit in me, het is me waarschijnlijk ook met de paplepel in gegoten. Ik ben een positief mens, zie ook graag wat iemand goed doet, en koppel daar een positieve uitspraak aan. Jaaaaa, goed zo! Als je kind voor het eerst loopt, een woordje zegt, zonder zijwieltjes fietst. Ik floep het er uit zonder er over na te denken. Toen ik ontdekte dat er mensen waren die tegen goed-zo zijn, wilde ik weten waarom dat zo is. Wat is er mis met goed zo?

Soorten feedback

Een kind doet of zegt iets, en jij geeft daar feedback op. Goed zo zeggen, is een vorm van feedback geven. Je kunt feedback geven op het resultaat: productgerichte feedback. Wat een mooie tekening. Je hebt nul fouten gemaakt. Je veters zijn goed gestrikt. Je kunt ook feedback geven op de inspanning die een kind leverde: procesgerichte feedback. Wat heb je mooie kleuren gebruikt. Je hebt hard gewerkt. Ik kan zien dat je geoefend hebt.

Onder welke van de twee valt goed zo dan eigenlijk? Dat is niet duidelijk. Het zegt een kind niets als het goed zo hoort, wanneer het een tekening laat zien. Is de tekening goed? Wat is er dan goed aan? Wat heeft het kind goed gedaan om tot dit resultaat te komen? Als je een kind dus wilt leren wat het de volgende keer weer of beter kan doen, dan doe je er goed aan procesgerichte feedback te geven. Een compliment (je bent een kanjer!) geeft het kind nu een goed gevoel, maar brengt het kind niet verder in het leren.

kindertekening

Stel, je krijgt deze tekening te zien. Wat is je reactie? Leuke tekening toch? Maar als je weet dat het kind dat deze tekening gemaakt heeft veel gedetailleerder kan tekenen, wat is dan je reactie?

Stel, je krijgt een kleuter in de klas die al kan lezen. Wat is dan je reactie? Wat goed, wat knap van je! Maar wat als het kind er helemaal geen moeite voor hoeft te doen? Het is heel gek om complimenten te krijgen voor iets dat je zomaar uit je mouw schudt.

Klaar om te leren

Carol Dweck, een Amerikaanse psycholog, heeft onderzoek gedaan naar de ‘mindset’ van mensen. Je kunt twee verschillende soorten mindsets hebben: een groei mindset en een fixed mindset. Als je een groei mindset hebt, ben je er van overtuigd dat je beter kunt worden, dat je iets kunt leren en dat fouten maken ok is. Mensen met een fixed mindset vinden het niet fijn fouten te maken en zijn ervan overtuigd dat ze niet beter kunnen worden dan ze al zijn. In onderstaand (Engels) filmpje, wordt duidelijk wat voor invloed feedback heeft op de mindset.

Kinderen kregen eerst redelijk eenvoudige puzzels. De ene helft van de kinderen kreeg feedback gericht op hoe ze zijn (Wat goed, je bent zeker heel slim!). De andere helft kreeg procegerichte feedback, feedback op wat ze gedaan hadden (Wat goed, je hebt zeker hard gewerkt!). Vervolgens kregen alle kinderen moeilijkere puzzels. Daarna kregen alle kinderen de vraag welke puzzels ze nu wilden maken: de eenvoudige of de moeilijke. Wat bleek?

De kinderen die productgerichte feedback hadden gekregen, kozen voor de eenvoudige puzzels, terwijl de kinderen met procesgerichte feedback voor de moeilijkere puzzels kozen.

De kinderen die feedback krijgen op het resultaat, of die niet-effectieve feedback krijgen (goed zo!), weten niet hoe ze ergens beter in kunnen worden. Sterker nog, ze kiezen in het vervolg activiteiten waarvan ze weten dat ze het al kunnen (dan krijgen ze weer een goed zo) en ze mijden activiteiten die ze nog niet kunnen.

Feedback en mindset in de praktijk

Heb jij kinderen in de klas die huilen als ze iets moeilijks moeten doen? Die snel zeggen ‘dat kan ik niet’ en dan opgeven, of niet eens beginnen aan de taak? Probeer je dan eens voor te stellen: als je de eerste vier jaren van je leven alles zo maar ineens kon, zou je je dan ook niet lam schrikken als je ineens iets voor je neus kreeg wat je niet kon?

Heb jij kinderen in de klas die alles vanzelf lijken te kunnen? Hebben zij een groei mindset of een fixed mindset? Hoe reageren deze slimme kleuters als ze iets te doen krijgen wat ook voor hen moeilijk is?

En hoe zit het eigenlijk met jouw eigen mindset? Ik kwam er na deze zoektocht om informatie achter dat ik een fixed mindset heb. Zou dat te maken hebben met mijn goed-zo-mentaliteit? Ik let er nu op dat mijn goed zo gevolgd wordt door een opmerking die het kind verder kan helpen. Daardoor leert het kind niet alleen op dat moment iets nieuws, maar is het ook op andere momenten klaar om te leren.

Dit boek staat nog op mijn verlanglijstje, en het is duidelijk dat dat niet alleen bedoeld is om een betere leerkracht te worden, maar ook om als mens te groeien.

1001004010967760

Wat neem jij mee naar jouw praktijk? Hoe effectief is jouw feedback?

Tot slot nog deze:

Quote Henry Ford - mindset - JufBianca.nl