De natuur zorgt voor gratis lesmateriaal in de herfst: de bomen laten massaal hun eikels, kastanjes en bladeren vallen! Breng eens een bezoekje aan het bos, en neem een schat aan onderwijsmateriaal mee! Hier beschrijf ik 6 rekenactiviteiten met herfstmaterialen.

6x rekenen met herfstmaterialen - Juf Bianca

Een vrouw zei tegen een fotograaf: “wat een prachtige foto’s maakt u, u heeft vast een goede camera!” Later kwam de fotograaf eten bij de vrouw. Na de maaltijd zei hij tegen haar: “dat smaakte heerlijk, u heeft vast een goed fornuis!” – Sam Haskins, fotograaf

In de serie ‘goed(koop) onderwijs’ zal ik verschillende activiteiten beschrijven die uit te voeren zijn met goedkoop of zelfs gratis materiaal. Zo wil ik laten zien dat ook met een krap budget en zonder mooie (maar ook dure) ontwikkelingsmaterialen, je toch goed onderwijs kunt geven. Het materiaal maakt niet dat het onderwijs goed is, dat doet de leerkracht!

1. Tellen

Een inkoppertje misschien? Verzamel een bak met eikels en kastanjes en zet die in de klas. Vraag aan de kinderen hoeveel eikels en kastanjes ze denken dat er in totaal zijn. Hoe komen ze bij die schatting? Zouden er meer eikels of kastanjes zijn? Hoe kunnen ze daar achter komen?

Vraag 2 kinderen elk 5 eikels te pakken, hoeveel hebben ze nu samen? Leg 10 eikels op de tafel, vraag de kinderen hun ogen dicht te doen en neem een paar eikels weg. Als de kinderen hun ogen weer open hebben, vertel je dat een hongerige eekhoorn wat eikels op gegeten heeft. Hoeveel eikels zijn er weg? Hoe komen we daar achter?

Maak kaartjes met cijfers erop, en vraag de kinderen bij elk cijfer evenveel eikels en kastanjes neer te leggen. Zo kun je controleren of de kinderen de getallen kennen, en of ze hoeveelheden resultatief kunnen tellen. Je kunt ook vragen of ze er eentje meer of minder bij willen leggen, om zo deze begrippen te oefenen.

2. Reeksen maken

Laat de kinderen een reeks zien, en vraag hen deze af te maken. Leg bijvoorbeeld neer: eikel – kastanje – eikel – kastanje – …. Laat de kinderen ook zelf zo’n reeks maken. Benoem steeds het stukje uit de reeks dat herhaald wordt, en ondersteun de reeks door hem hardop uit te spreken. Maak opdrachtkaartjes met het begin van een reeks, en laat de kinderen die na leggen en afmaken.

3. Splitsen

Geef de kinderen een eierdoos met 10 vakken, en laat ze met 2 handen uit de bak met eikels en kastanjes grabbelen. Ze leggen nu de eikels en kastanjes (in totaal 10) in de eierdoos, wat over is gaat terug in de bak. Laat ze tellen wat ze in de eierdoos hebben liggen: hoeveel eikels en hoeveel kastanjes? Laat ze dit eventueel opschrijven, en laat de kinderen nog meer splitsingen van 10 onderzoeken. Hoeveel manieren om 10 te maken kunnen ze vinden?

4. Wegen

Zet een balans in de klas, en laat de kinderen wegen met eikels en kastanjes. Laat ze vooraf een schatting maken, hoeveel eikels weegt evenveel als een speelgoedauto? Laat ze nu kijken of het klopt. Begrippen als ‘zwaarder’ en ‘lichter’ zijn hierbij van belang.

5. Meten

Hiervoor heb je een aantal mooie herfstbladeren nodig. De kinderen meten hoeveel blokjes het blad lang is, en hoeveel blokjes er op het hele blad passen. Laat ze ook hier vooraf schatten. Welk blad is het langst? En welk blad is het grootst? Natuurlijk kun je ook laten meten met touwtjes of met mozaïek steentjes.

Goed(koop) onderwijs - 6x rekenen met herfstmaterialen - Lespakket

6. Getallen

Schrijf met een watervaste stift de getallen van 1-10 op eikels en/of kastanjes. Zorg dat er in totaal ongeveer 30 eikels zijn. Je kunt nu met een groepje kinderen een spel spelen. Elk kind grabbelt blind een eikel uit de doos. Samen kijken ze nu wie het hoogste (of laagste) getal heeft, dat kind krijgt alle eikels. Wie aan het einde de meeste heeft, heeft gewonnen!

Kijk ook eens bij het thema herfst voor meer ideeën om in de klas over de herfst te werken. Ik heb ook leuke herfstboeken bij elkaar gezocht.

Lees ook de andere artikelen in de serie Goed(koop) onderwijs